Samochód to wciąż najpopularniejszy koszt w jednoosobowej działalności gospodarczej. Jednak rok 2026 przynosi trzęsienie ziemi dla aut spalinowych. Limit amortyzacji spada ze 150 tys. zł do 100 tys. zł. Co więcej – nie będzie przepisów przejściowych. Oznacza to, że umowy leasingowe podpisane w 2025 roku wpadną w nowe, niższe limity już od stycznia 2026. To i inne kwestie dotyczące rozliczania kosztów pojazdu w firmie będą przedstawione w tym artykule.
Przepisy podatkowe dotyczące samochodów to labirynt, a opłacalność leasingu ściśle zależy od tego, jak rozliczasz się z fiskusem. Zanim przejdziemy do wyliczeń dla aut, upewnij się, że Twoja podstawowa forma opodatkowania jest optymalna. Jeśli wciąż wahasz się między ryczałtem, liniówką a skalą, zacznij od tego artykułu: 👉 Skala podatkowa, podatek liniowy czy ryczałt? Przewodnik po formach opodatkowania dla JDG
1. Jak wprowadzić auto do firmy? Formy nabycia
Masz trzy główne drogi, by "wrzucić auto w koszty".
| Forma nabycia | Charakterystyka |
|---|---|
| Leasing operacyjny |
|
| Leasing finansowy |
|
| Zakup (gotówka / kredyt) |
|
| Auto prywatne w firmie |
|
2. Sposób dysponowania a podatki
To, ile odliczysz, zależy od tego, jak używasz samochodu. Ustawodawca wyróżnia trzy sposoby dysponowania:
A. mieszane
Używasz auta w firmie, ale też odbierasz nim dzieci z przedszkola czy jedziesz na wakacje (ale uważaj, ponieważ i tak koszty muszą być związane z działalnością gospodarczą, więc tankowanie w drodze na wakacje może być zakwestionowane w trakcie kontroli podatkowej!).
- VAT: odliczasz 50% VAT z faktur (paliwo, serwis).
- PIT: odliczasz 75% wydatków eksploatacyjnych (paliwo, myjnia, naprawy), a w przypadku czynnych podatników VAT również 75% z 50% nieodliczonego podatku VAT.
PRZYKŁAD:
Przedsiębiorca kupił paliwo za kwotę 123 zł brutto (w tym 23 zł VAT).
-
Przedsiębiorca korzysta ze zwolnienia z VAT:
PIT = (kwota brutto x 75%) = 123 x 75% = 92,25 zł
-
Przedsiębiorca będący czynnym podatnikiem VAT:
VAT do odliczenia = (kwota VAT x 50%) = 23 x 50% = 11,50 zł
PIT = (kwota netto + 50% kwoty VAT) x 75% = (100 + 11,50) x 75% = 83,63 zł
B. firmowe
Auto służy tylko w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
- Wymogi: musisz zgłosić auto do urzędu skarbowego (na druku VAT-26), prowadzić szczegółową ewidencję przebiegu pojazdu oraz ustalić regulamin korzystania z auta firmowego.
- VAT: odliczasz 100%.
- PIT: odliczasz 100% kosztów eksploatacyjnych.
C. auto prywatne używane również do celów służbowych
Auto nie jest wprowadzane do ewidencji środków trwałych firmy.
- VAT: tutaj niespodzianka! Możesz odliczać 50% VAT.
Ustawa o VAT nie wymaga, aby samochód był wprowadzony do środków trwałych firmy. Jeśli jesteś czynnym podatnikiem VAT i używasz prywatnego auta do działalności opodatkowanej, masz prawo odliczyć 50% VAT od paliwa i napraw, mimo że w PIT wrzucasz tylko 20% kwoty netto. Pozostałe nieodliczone 50% VAT wchodzi w koszt netto.
- PIT: zaliczasz w koszty tylko 20% wartości faktur za paliwo i eksploatację. Nie możesz amortyzować auta, a w przypadku czynnych podatników VAT również 20% z 50% nieodliczonego podatku VAT (sposób obliczenia w przykładzie powyżej).
Nie jesteś pewien, czy opłaca Ci się być czynnym podatnikiem VAT i korzystać z tych odliczeń? Sprawdź mój szczegółowy poradnik: 👉 VATowiec czy nievatowiec? Kiedy rejestracja do VAT w 2025/2026 jest obowiązkowa, a kiedy warto ją rozważyć?
3. Nowe limity leasingu i amortyzacji od 2026 roku
Od 1 stycznia 2026 r. wchodzą limity uzależnione od emisji CO2.
Jak to wygląda w liczbach?
| Rodzaj limitu | Zasady do 31.12.2025 | Zasady od 01.01.2026 |
|---|---|---|
| Auta elektryczne / wodorowe | Limit kosztów: 225 000 zł | Limit kosztów: 225 000 zł (bez zmian) |
| Auta spalinowe / hybrydy < 50g CO2/km |
Limit kosztów: 150 000 zł | Limit kosztów: 150 000 zł (bez zmian - dotyczy głównie hybryd Plug-In) |
| Auta spalinowe > 50g CO2/km |
Limit kosztów: 150 000 zł | 🚨 Limit kosztów: 100 000 zł 🚨 |
Co to oznacza w praktyce? Jeśli kupisz typowe auto spalinowe (benzyna/diesel/zwykła hybryda) w 2026 roku, będziesz mógł zaliczyć w koszty znacznie mniej niż do końca 2025 roku. Limit 100 tys. zł przy dzisiejszych cenach aut to bardzo mało.
4. Brak okresu przejściowego
Co to oznacza dla Ciebie? Jeśli wziąłeś leasing w 2024 lub 2025 roku na auto (np. 200 000 zł), to:
- Faktury za raty wystawione do grudnia 2025 r. rozliczasz wg limitu 150 000 zł.
- Faktury za raty wystawione od stycznia 2026 r. będziesz musiał rozliczać wg limitu 100 000 zł.
Wniosek: Twoja stara umowa nie chroni Cię przed zmianą prawa. Od stycznia 2026 "tracisz" podatkowo 1/3 limitu amortyzacji.
Ile realnie stracisz? Przykład wyliczenia (2025 vs 2026)
Aby zrozumieć skalę zmian, policzmy to na przykładzie popularnego SUV-a z silnikiem spalinowym (lub zwykłą hybrydą).
Założenia:
- Wartość samochodu (do limitu PIT): 200 000 zł (cena netto + 50% nieodliczonego VAT).
- Rodzaj kosztu: rata kapitałowa leasingu lub odpis amortyzacyjny.
Sytuacja 1: rozliczenie w 2025 roku (stary limit 150 tys. zł)
Stosujemy proporcję: 150 000 zł / 200 000 zł = 75%.
- Do kosztów podatkowych zaliczasz 75% każdej raty kapitałowej.
- Tylko 25% wydatku nie stanowi kosztu (NKUP).
Sytuacja 2: rozliczenie od 1 stycznia 2026 roku (nowy limit 100 tys. zł)
Stosujemy proporcję: 100 000 zł / 200 000 zł = 50%.
- Do kosztów podatkowych zaliczasz tylko 50% każdej raty kapitałowej.
- Aż 50% wydatku przepada i nie pomniejsza Twojego podatku dochodowego!
Wniosek: Dla tego samego samochodu, zmiana przepisów oznacza utratę prawa do zaliczenia w koszty aż 25% wartości auta. Przy aucie za 200 tys. zł tracisz 50 000 zł w potencjalnych kosztach. Zakładając podatek liniowy (19%), oznacza to, że realnie oddasz fiskusowi o 9 500 zł więcej podatku w skali całego leasingu, tylko dlatego, że raty zostały zapłacone w 2026 roku, a nie wcześniej.
5. Sprzedaż samochodu a składka zdrowotna
W związku ze zmianą przepisów wynikającą z ustawy z dnia 6 grudnia 2024 r. dotyczącej opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych, przychodu ze sprzedaży środków trwałych ani kosztów ich uzyskania tj. niezamortyzowanej w dacie sprzedaży środka trwałego wartości odpisów amortyzacyjnych, nie uwzględnia się w podstawie do składki zdrowotnej. Od 2025 roku można uwzględnić taki przychód oraz niezamortyzowaną wartość środka trwałego, na zasadzie dobrowolności, w zeznaniu rocznym dla składki zdrowotnej.
Jeśli rozliczanie pojazdów w firmie stanowi dla Ciebie wyzwanie, skontaktuj się ze mną. Zadbam o to, aby ewidencja kosztów pojazdów w Twojej działalności gospodarczej była poprawna.